Orientacja topograficzna

Przez orientację topograficzną rozumiemy porównanie terenu z mapą, tj. dokładne zidentyfikowanie przedmiotów terenowych (osiedli, wód, punktów orientacyjnych) oraz form rzeźby terenu, które są widoczne w terenie, z ich oznaczeniami na mapie.

Przed właściwym porównaniem terenu z mapą należy najpierw zorientować mapę, określić strony świata i własne miejsce stania.

Identyfikację przedmiotów terenowych i form rzeźby terenu z ich znakami na mapie realizuje się w ten sposób, że na zorientowanej mapie - celując na dany przedmiot terenowy - wykreśla się kierunek na ten przedmiot w terenie. Następnie określa się szacunkowo odległość od tego przedmiotu o odcina na wykreślonym kierunku odnajdując znak danego przedmiotu. W ten sposób postępuje się kolejno z każdym przedmiotem czy formą rzeźby terenu.

Tak więc, gdy punkt znajdujący się na mapie identyfikuje się w terenie rysuje się na zorientowanej mapie kierunek na ten punkt, łączący nasze miejsce stania z namierzanym punktem w terenie. Z kolei określa się odległość danego punktu pomiarem lub szacunkowo. Odległość tę odcina się na przedłużonym kierunku odnajdując znak danego przedmiotu na mapie, a położenie punktu określa się dodatkowo względem okolicznych przedmiotów terenowych.

Przykład przeprowadzenia orientacji topograficznej

Strony świata:

Przed nami na wzgórzu wieża telewizyjna - PÓŁNOC;
Z tyłu za nami grupa drzew - POŁUDNIE;
Po prawej zalesione zbocze, słup lini wysokiego napięcia - WCHÓD;
Po lewej osiedle, zabudowania na lewym skraju - ZACHÓD;

Własne miejsce stania:

Przepust na szosie 2 km na zachód od osiedla Czaplinek.

Strefa bliższa:

Kierunek wschodni, najbliższy zalesiony grzbiet - wzgórze GRZYB. Na jego dolnym skraju, pod pochyłością, grupa domów z kaplicą - osada DWORCE.

Od osady w naszym kierunku droga obsadzona drzewami - droga wiejska od osady DWORCE do szosy, na której stoimy. Od lewego skraju osady po drodze około 300 m - kępa krzaków, stąd odgałęzienie drogi polnej w kierunku leśniczówki. Od rozwidlenia dróg około 500 m wzdłuż drogi wiejskiej drugie odgałęzienie drogi polnej - droga polna do pomnika pod lasem POŁOM.

...

Proponujemy samemu opisać pozostałe strefy - środkową i dalszą. Jest to bardzo dobre ćwiczenie na orientowanie mapy w terenie.